Chủ tịch HHDN tỉnh Tuyên Quang Nguyễn Hữu Thập: Đột phá AI để tháo gỡ “ma trận” pháp lý cho doanh nghiệp

Gỡ “điểm nghẽn của điểm nghẽn” trong thủ tục đầu tư

Mở đầu bài phát biểu, Chủ tịch HHDN tỉnh Tuyên Quang Nguyễn Hữu Thập bày tỏ sự lạc quan trước những điểm mới mang tính đột phá của Luật Đầu tư (sửa đổi), đặc biệt là quy định cho phép các dự án đã có quyền sử dụng đất không phải thực hiện thủ tục chấp thuận chủ trương đầu tư, trừ các dự án trọng điểm quốc gia.

Theo ông, đây là bước cải cách thủ tục hành chính có ý nghĩa rất lớn, giúp rút ngắn thời gian chuẩn bị dự án từ vài năm xuống còn vài tháng, tạo điều kiện để doanh nghiệp nhanh chóng nắm bắt cơ hội thị trường, giảm chi phí vốn và hạn chế rủi ro phát sinh từ sự kéo dài thủ tục.

Trong thực tế, không ít doanh nghiệp từng phải chờ đợi nhiều năm chỉ để hoàn tất một thủ tục trung gian, khiến cơ hội đầu tư bị bỏ lỡ, chi phí tài chính gia tăng và niềm tin vào môi trường đầu tư suy giảm. Việc tháo gỡ “điểm nghẽn của điểm nghẽn” này được kỳ vọng sẽ kích hoạt làn sóng đầu tư mới, nhất là trong các lĩnh vực bất động sản, hạ tầng và sản xuất công nghiệp tại địa phương.

Cảnh báo rủi ro từ quy định pháp lý mang tính “hồi tố”

Bên cạnh những tín hiệu tích cực từ chính sách, Chủ tịch HHDN tỉnh Tuyên Quang cũng thẳng thắn chỉ ra những bất cập trong quá trình ban hành và thực thi các văn bản dưới luật, đặc biệt trong lĩnh vực khoáng sản.

Theo ông, việc áp dụng cơ chế “hồi tố” trong tính toán nghĩa vụ tài chính, truy thu các khoản đã quyết toán từ nhiều năm trước, không chỉ tạo áp lực lớn về tài chính mà còn làm xáo trộn nghiêm trọng kế hoạch sản xuất, kinh doanh của doanh nghiệp.

Cách làm này khiến doanh nghiệp khó dự báo rủi ro chính sách trong trung và dài hạn, từ đó làm suy giảm niềm tin của nhà đầu tư. Khi các quy định liên tục thay đổi và được áp dụng ngược trở lại, tính ổn định của môi trường pháp lý bị ảnh hưởng, khiến doanh nghiệp trở nên dè dặt trong mở rộng đầu tư. Ông kiến nghị cần tăng cường vai trò giám sát của Quốc hội, bảo đảm sự thống nhất giữa luật và các văn bản dưới luật, hạn chế tối đa tình trạng “luật một đằng, nghị định một nẻo”.

AI - Chìa khóa cải cách thực chất nền hành chính

Một trong những điểm nhấn quan trọng trong kiến nghị của Chủ tịch HHDN tỉnh Tuyên Quang Nguyễn Hữu Thập là vai trò của trí tuệ nhân tạo trong cải cách bộ máy hành chính. Ông ví việc làm việc không có AI như lao động thủ công, trong khi ứng dụng AI có thể tạo ra bước nhảy vọt về năng suất, độ chính xác và tốc độ xử lý công việc.

Thực tiễn tại Tuyên Quang, nơi HHDN tỉnh đã tổ chức trên 20 lớp tập huấn AI cho cán bộ cơ sở, hiệu quả mang lại rất rõ rệt: Nhiều công việc trước đây cần cả tuần để xử lý thì nay chỉ mất vài phút, giảm đáng kể sai sót và áp lực nhân sự.

Từ đó, ông đề xuất Nhà nước cần có chính sách khuyến khích mạnh mẽ hơn, thậm chí đầu tư ngân sách để trang bị các công cụ AI bản quyền cho cơ quan hành chính. Khi cán bộ được tiếp cận công nghệ hiện đại, chất lượng phục vụ người dân và doanh nghiệp sẽ được nâng lên, góp phần hình thành nền hành chính số thực chất, không chỉ dừng ở mức số hóa hồ sơ.

AI giúp “soi” chồng chéo, giảm rủi ro pháp lý

Không chỉ dừng lại ở khâu giải quyết thủ tục hành chính, Chủ tịch HHDN tỉnh Tuyên Quang cho rằng AI còn có thể trở thành công cụ hữu hiệu trong kiểm soát chất lượng văn bản pháp luật. Với khả năng phân tích dữ liệu lớn, AI có thể nhanh chóng phát hiện sự mâu thuẫn, chồng chéo giữa các dự thảo nghị định với luật hiện hành, từ đó hạn chế rủi ro ban hành quy định thiếu thống nhất.

Đây được xem là hướng tiếp cận mới, góp phần nâng cao tính minh bạch của hệ thống pháp luật, giảm thiểu “ma trận” quy định mà doanh nghiệp thường xuyên phải đối mặt.

Từ góc nhìn của cộng đồng doanh nghiệp, sự kết hợp giữa cải cách thể chế và ứng dụng công nghệ không chỉ giúp tiết kiệm thời gian, chi phí mà còn tạo dựng niềm tin vào một môi trường đầu tư ổn định, minh bạch và có thể dự báo. Khi thủ tục được xử lý nhanh gọn, quy định rõ ràng, rủi ro pháp lý giảm xuống, doanh nghiệp sẽ mạnh dạn mở rộng sản xuất, đổi mới công nghệ và tham gia sâu hơn vào chuỗi giá trị.

Những kiến nghị của Chủ tịch HHDN tỉnh Tuyên Quang Nguyễn Hữu Thập đã phản ánh tiếng nói chung của cộng đồng doanh nghiệp nhỏ và vừa, mong muốn một môi trường kinh doanh thân thiện với đổi mới sáng tạo. Trong bối cảnh chuyển đổi số đang diễn ra mạnh mẽ, việc tận dụng AI để nâng cấp quản trị nhà nước, đồng thời rà soát và loại bỏ các quy định gây cản trở phát triển, chính là chìa khóa quan trọng để nâng cao năng lực cạnh tranh quốc gia và thúc đẩy tăng trưởng bền vững cho nền kinh tế./.

Truyền thông Hiệp hội